สอนเสวนาสู่การเรียนรู้เชิงรุก

Starfish Academy
Starfish Academy 944 views • 4 เดือนที่แล้ว
สอนเสวนาสู่การเรียนรู้เชิงรุก

ศ.นพ.วิจารณ์ พานิช ได้ให้ประเด็นความหมายของ Dialogue ไว้อย่างชัดเจนคือ “การทำให้เด็กมีความมุ่งมั่นต่อการทำอะไรก็แล้วแต่ ต้องทำให้มีคุณภาพสูง สิ่งนี้ยิ่งใหญ่ที่สุด” เป็นความหมายที่ให้ไว้อย่างน่าคิดและเป็นความหมายที่คุณครูจะต้องนำมายึดถือปฏิบัติได้อย่างมีประสิทธิภาพ

การสอนเสวนาสู่การเรียนรู้เชิงรุก คือแนวทางการจัดการเรียนรู้แบบที่เรียกว่า Active Learning หรือการเรียนรู้เชิงรุก โดยมีเป้าหมายเพื่อฝึกนักเรียนให้เรียนรู้จากการปฏิบัติตามด้วยการคิดที่เรียกว่าการใคร่ครวญสะท้อนคิด (reflection) ที่นำไปสู่การฝึกทักษะการเรียนรู้ที่นักเรียนทำกับการเรียนรู้ของตนเอง (self-directed learning) ผ่าน กระบวนการสานเสวนา (Dialogue) ระหว่างนักเรียนกับครูและระหว่างนักเรียนกับเพื่อนนักเรียนด้วยกัน 

สานเสวนา (Dialogue) คือ การแลกเปลี่ยนกันทางวาจาที่มีความพิถีพิถันด้านสารสนเทศความคิด (idea) ข้อมูลหรือสารสนเทศ (information) และข้อคิดเห็น โดยสานเสวนามีมิติด้านการฟังกัน และการไม่ด่วนตัดสินอยู่ด้วย ซึ่งครูต้องมีความสามารถในการตั้งคำถามเพื่อกระตุ้นให้ผู้เรียนคิด และสามารถสร้างบรรยากาศให้ผู้เรียนได้ถ่ายทอดความคิดออกมาเป็นคำพูดคือการสะท้อนความคิดของตัวเองแล้วก็ต้องสร้างบรรยากาศให้เกิดความสนใจ อยากฟังซึ่งกันและกัน 

เป้าหมายของการพูดในห้องเรียนมีอย่างน้อย 6 ประการคือ 

1.การกระตุ้นการคิด 2.การกระตุ้นการเรียนรู้ 3.การสื่อสาร 4.การสร้างความสัมพันธ์เชิงประชาธิปไตย 5.เพื่อการสอน 6.เพื่อการประเมิน ดังนั้นครูต้องใช้คำพูดที่ช่วยเปิดทางหรือการชี้ทางเพื่อให้นักเรียนเข้าถึงหลักการและกรอบความคิดได้ง่ายขึ้น โดยครูจะต้องทำตัวเป็นนักปฏิบัติการ ที่มีความสร้างสรรค์ในการจัดบรรยากาศเพื่อกระตุ้นให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ได้มากที่สุด เช่นแทนที่ครูจะเป็นผู้ถามฝ่ายเดียวครูจะต้องเปิดโอกาสให้นักเรียนเป็นผู้ตั้งคำถาม เพื่อถามเปิดประเด็นการเรียนรู้ เป็นต้น

ข้อแตกต่างของกิจกรรมในชั้นเรียนที่ใช้ “การสอนเสวนา” กับชั้นเรียนที่สอนแบบเดิม 

1.การใช้คำถามปลายปิดกับคำถามปลายเปิด ครูในกลุ่มการสอนแบบเสวนาจะใช้คำถามปลายเปิดมากกว่าครูที่ใช้การสอนแบบเดิม

2.มีการเปลี่ยนรูปแบบของการพูดของครูที่ต้องพูดให้นักเรียนได้คิดและได้ตอบด้วยตัวเอง

3.คุณครูใช้คำถามปลายเปิดมากขึ้นอย่างชัดเจน โดยใช้คำถาม 3 ระดับคือ 

1.) คำถามเพื่อหาข้อมูลทั่วไป     

2.) คำถามเพื่อหาเหตุผล 

3.) คำถามเพื่อชวนหาทางเลือก 

4.มีดุลยภาพระหว่างคำพูดของนักเรียนแบบตอบสั้นๆกับการพูดแบบมีการขยายความ

5.รูปแบบการพูดของนักเรียนเป็นการพูดคำอธิบายที่สะท้อนการคิดระดับสูงเพิ่มขึ้น

“สิทธิที่จะเงียบ” (GRIGHT TO BE SILENT) นักเรียนมีสิทธิที่จะไม่พูด ไม่ตอบคำถามไม่เปล่งวาจาคุณครูจะต้องตระหนักและจัดการสิทธิของเด็กอย่างถูกวิธี ครูต้องรู้ว่านักเรียนมีปัญหาในการสื่อสารหรือไม่อย่างไร ถ้ามีปัญหาต้องหาทางช่วยเหลืออย่างทันท่วงทีไม่ปล่อยให้เป็นปัญหาระยะยาวของนักเรียนผู้นั้น การพูดเพื่อนำไปสู่การขยายความ คือครูจะต้องมีเป้าหมายว่านักเรียนแต่ละคนจะแชร์และทำความชัดเจนต่อความคิดของตนเอง นั่นคือ เด็กจะมีเวลาคิด จะมีคนพูดและคนฟัง มีการเขียนในช่วงเวลาที่กำลังคิด หรือถ้าฟังไม่ชัดเจนก็สามารถที่จะขอให้พูดอีกทีได้ไหม หรือให้ยกตัวอย่างได้ไหม เป็นต้น ดังนั้นเป้าหมายที่สำคัญที่สุดคือ นักเรียนจะต้องฟังซึ่งกันและกันอย่างตั้งใจมากขึ้น โดยมีการใช้คำพูดใหม่หรือพูดซ้ำ เพื่อให้เกิดความเข้าใจได้ชัดเจนมากยิ่งขึ้น อาจจะมีการหาหลักฐานมาสนับสนุนความคิดได้มากขึ้น หลักฐานคืออะไร หาข้อสรุปร่วมกัน หรือหาเหตุการณ์ที่ท้าทายหรือยกตัวอย่างข้อโต้แย้งในชั้นเรียนเพื่อสร้างความเข้าใจมากยิ่งขึ้นอย่างมีประชาธิปไตย อาจจะมีการไม่เห็นด้วย จะต้องมีการเคารพความคิดเห็นส่วนใหญ่นั่นเอง สุดท้ายที่สำคัญที่สุดในการจัดบรรยากาศในชั้นเรียนไม่ให้เงียบเหงาให้เป็นบรรยากาศที่ให้ผู้เรียนมีส่วนร่วมในการเรียนรู้ได้มากที่สุดในการส่งเสริมความสนใจใคร่รู้ใคร่เรียนให้แก่ผู้เรียน ย่อมเป็นแรงจูงใจภายนอกที่กระตุ้นให้ผู้เรียนรักการเรียน รักการอยู่ร่วมกันในชั้นเรียน และช่วยปลูกฝังคุณธรรม จริยธรรม ความประพฤติอันดีงามให้แก่นักเรียนเรียนรู้อย่างมีความสุขและสนุกในการเรียนรู้นั่นเอง 

ดังนั้น สอนเสวนาสู่การเรียนรู้เชิงรุก (Dialogue) เป็นแนวทางสอนด้วยคำพูด ที่ใช้พลังของการสานเสวนา เพื่อกระตุ้นและขยายความคิด การเรียนรู้ และความเข้าใจของนักเรียน และเพื่อเอื้อให้นักเรียนอภิปราย ให้เหตุผล และโต้แย้งการสอนด้วยสานเสวนา (Dialogue) เป็นการเชื่อมการพูด การคิด ปฏิสัมพันธ์ทางสังคม ความรู้ และวัฒนธรรมเข้าด้วยกัน ก่อตัวเป็นกรอบความคิด ความเชื่อและคุณค่า รวมทั้งพัฒนาวิธีพูดและวิธีฟัง เพื่อการพัฒนานักเรียนได้อย่างมีคุณภาพตามแนวทางของการเรียนรู้ในศตวรรษที่ 21 ทั้งนี้สามารถรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ www.StarfishLabz.com

มาร่วมเรียนรู้กับ Starfish Labz

แหล่งเรียนรู้และชุมชนออนไลน์เพื่อนักการศึกษาและผู้ปกครอง

ลงทะเบียน

Related Courses

เครืองมือครู
ด้านความร่วมมือการ ทำงานเป็นทีม และภาวะผู้นำ ด้านการสื่อสาร สารสนเทศ และรู้เท่าทันสื่อ ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา
basic
1:30 ชั่วโมง

Micro Learning การดูแลสุขภาพใจ ป.4-6

เด็กระดับประถมศึกษาปีที่ 4-6 จะอยู่ในช่วงวัยที่เริ่มเรียนรู้จักพัฒนาตนเอง สนใจความรู้สึกตนเองและผู้อื่น เริ่มให้ความสนใจเพศตร ...

Starfish Academy
Starfish Academy
Micro Learning การดูแลสุขภาพใจ ป.4-6
Starfish Academy

Micro Learning การดูแลสุขภาพใจ ป.4-6

Starfish Academy
การเรียนแบบบูรณาการ
ด้านความร่วมมือการ ทำงานเป็นทีม และภาวะผู้นำ ด้านการสื่อสาร สารสนเทศ และรู้เท่าทันสื่อ ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา
basic
1:30 ชั่วโมง

Micro Learning เรียนคณิตศาสตร์ ม.1-3

คอร์สนี้เป็นการเรียนรู้การเกี่ยวกับการสอนวิชาคณิตศาสตร์ ระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่1-3 โดยแบ่งเป็นบทเรียนที่เหมาะสมกับต่ละรดับชั้น ...

Starfish Academy
Starfish Academy
Micro Learning เรียนคณิตศาสตร์ ม.1-3
Starfish Academy

Micro Learning เรียนคณิตศาสตร์ ม.1-3

Starfish Academy
ด้านความร่วมมือการ ทำงานเป็นทีม และภาวะผู้นำ ด้านการสื่อสาร สารสนเทศ และรู้เท่าทันสื่อ ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา
basic
1:30 ชั่วโมง

Micro Learning การดูแลสุขภาพใจ ป.1-3

การที่เด็กอารมณ์ดี มีความร่าเริงแจ่มใสจะมีผลต่อพัฒนาการในทุก ๆ ด้าน ไม่ว่าจะเป็น สมอง จิตใจ และร่างกาย แต่หากอารมณ์ไม่ ...

Starfish Academy
Starfish Academy
Micro Learning การดูแลสุขภาพใจ ป.1-3
Starfish Academy

Micro Learning การดูแลสุขภาพใจ ป.1-3

Starfish Academy
การเรียนแบบบูรณาการ
ด้านความร่วมมือการ ทำงานเป็นทีม และภาวะผู้นำ ด้านการสื่อสาร สารสนเทศ และรู้เท่าทันสื่อ ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา
basic
2:00 ชั่วโมง

STAMPER Learning การเรียนรู้แบบบูรณาการ

STAMPER Learning เป็นการบูรณาการแบบใหม่ ครบจบทั้งขั้นตอนการเรียนรู้ และการประเมินผลสำหรับครู ซึ่งทำได้ง่ายๆ ในกิจกร ...

Starfish Academy
Starfish Academy
STAMPER  Learning การเรียนรู้แบบบูรณาการ
Starfish Academy

STAMPER Learning การเรียนรู้แบบบูรณาการ

Starfish Academy

Related Videos

ประสานความร่วมมือ ก้าวไปสู่ความสมบูรณ์แบบและมีคุณภาพ ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน
01:41
Starfish Labz

ประสานความร่วมมือ ก้าวไปสู่ความสมบูรณ์แบบและมีคุณภาพ ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน

Starfish Labz
29 views • 6 เดือนที่แล้ว
ประสานความร่วมมือ ก้าวไปสู่ความสมบูรณ์แบบและมีคุณภาพ ส่งเสริมการมีส่วนร่วมของทุกภาคส่วน
Makerspace Day #1
07:41
Starfish Academy

Makerspace Day #1

Starfish Academy
479 views • 1 ปีที่แล้ว
Makerspace Day #1
Starfish Future Labz Celebration
04:16
Starfish Future Labz

Starfish Future Labz Celebration

Starfish Future Labz
99 views • 1 ปีที่แล้ว
Starfish Future Labz Celebration
เส้นทางสู่ผู้บริหารเชี่ยวชาญ วPA
01:28:13
Starfish Academy

เส้นทางสู่ผู้บริหารเชี่ยวชาญ วPA

Starfish Academy
1084 views • 6 เดือนที่แล้ว
เส้นทางสู่ผู้บริหารเชี่ยวชาญ วPA