เทคนิคการสร้างสื่อนวัตกรรม “นิทาน” เพื่อใช้ในการจัดการเรียนรู้ เนื่องจากนิทานเป็นสื่อที่เข้าถึงง่ายเมื่อนำนิทานมาเป็นสื่อหลักในการจัดประสบการณ์ช่วยให้เด็กประสบความสำเร็จในการเรียนรู้ได้ง่ายยิ่งขึ้นและนิทานสามารถที่จะตอบสนองต่อความต้องการพื้นฐานตามธรรมชาติของเด็กในการค้นหาความหมายของชีวิตหรือความหมายในโลกของนิทานในจินตนาการจะทำให้เด็กเกิดการเรียนรู้ได้อย่างมีความสุขยกตัวอย่างเช่น ถ้าการสอนปกติให้เด็กอ่านความเรียง หรือบทความธรรมดาเด็กจะอ่านได้แต่เด็กจะไม่สนุกเหมือนให้เด็กอ่านในรูปแบบของนิทานซึ่งจะมีตัวละครในการดำเนินเรื่องทำให้เด็กเกิดความสนุกได้สาระ ได้เนื้อหาประกอบกับความบันเทิงทำให้เด็กเกิดการเรียนรู้ได้อย่างมีความสุข สนุกในการเรียนรู้นั่นเองคุณครูสามารถสร้างสื่อนวัตกรรมนิทานได้โดยง่ายเพื่อที่คุณครูจะสามารถใช้เป็นสื่อนวัตกรรมทางการศึกษาเพื่อขอหรือเลื่อนวิทยฐานะได้อีกด้วย การสร้างนวัตกรรมนิทานจึงจะเป็น “หนังสือที่มีเล่มเดียวอยู่บนโลกใบนี้”ซึ่งคุณครูสามารถนำไปจดแจ้งลิขสิทธิ์ได้อีกด้วยเพราะเมื่อคุณครูสร้างสื่อนวัตกรรมนิทานแล้วจะกลายเป็นหนังสือที่ใช้เสริมประสบการณ์ของนักเรียนดังนี้
หนังสือเสริมประสบการณ์ หมายถึง หนังสือที่กระทรวงศึกษาธิการอนุญาตให้ใช้ในโรงเรียนได้ใช้ในการประกอบการเรียนการสอนแต่ไม่ใช่เป็นหนังสือเรียนหรือแบบเรียน แต่จะเป็นหนังสือเพื่อการศึกษาหาความรู้ด้วยตนเองเพื่อความสนุกสนานเพลิดเพลินและเพื่อสร้างทักษะนิสัยรักการอ่าน มี 4 ประเภทดังนี้
1. หนังสืออ่านนอกเวลา หมายถึงหนังสือที่กระทรวงศึกษาธิการกำหนดให้ใช้ในการเรียนวิชาใดวิชาหนึ่งตามหลักสูตรที่นอกเหนือจากหนังสือเรียน
2. หนังสือส่งเสริมการอ่าน คือหนังสือที่จัดทำขึ้นเพื่อเน้นไปทางให้ผู้อ่านเกิดทักษะในการอ่าน ทำให้มีนิสัยรักการอ่าน
3. หนังสืออ่านเพิ่มเติม คือหนังสือที่มีสาระอ้างหลักสูตร เพื่อช่วยให้การจัดการเรียนรู้เป็นไปตามวัตถุประสงค์ของหลักสูตร
4. หนังสืออุเทศหรือหนังสืออ้างอิง หมายถึงหนังสือที่ใช้ศึกษาค้นคว้าอ้างอิง เกี่ยวกับเนื้อหาการเรียนทางวิชาการ ดังนั้นในการวิเคราะห์ประเภทของหนังสือสำหรับเด็กนั่นคือมีแค่ 2 ประเภทคือ หนังสืออ่านเพิ่มเติมและหนังสือส่งเสริมการอ่านแต่ก่อนที่จะได้จัดทำนวัตกรรมนิทานคุณครูจะต้องเข้าใจธรรมชาติของเด็กนั่นคือ เด็กมีความต้องการพื้นฐานคือ เด็กต้องการความรัก ต้องการความปลอดภัย ความอบอุ่น การเอาใจใส่ การดูแล ดังนั้นการจัดทำสื่อต่างๆต้องเข้าใจในความต้องการของเด็กเป็นสำคัญ
หนังสือสำหรับเด็ก คือหนังสือที่จัดทำขึ้นเพื่อให้เด็กได้อ่านและเรียนรู้ ด้วยเนื้อหาสาระที่มุ่งให้ความรู้หรือความเพลิดเพลิน ในรูปแบบของสาระบันเทิงโดยใช้วิธีเขียน การจัดทำรูปเล่มที่เหมาะสมกับวัย ความสนใจและความสามารถในการอ่านของนักเรียนโดยมี 3 ประเภทคือ
1.หนังสือเรียน 2.หนังสืออ่านทั่วไป 3.นิตยสาร วารสารและการ์ตูน โดยหนังสือสำหรับเด็กมีจุดมุ่งหมาย คือ ช่วยให้เด็กได้รับความบันเทิง สนุกสนานเพลิดเพลิน สนองความต้องการของวัยเด็ก สร้างความคิดสร้างสรรค์ พัฒนาการเรียนรู้ด้านภาษาของเด็กให้เจริญตามวัยปลูกฝังคุณธรรม เจตคติ ให้เด็กรู้จักการอ่านหนังสือ อ่านหนังสือเป็น อ่านหนังสือเก่ง เกิดนิสัยรักการอ่านทดแทนความรู้สึกที่เด็กขาดหายไป
ลักษณะสำคัญของหนังสือสำหรับเด็ก คือเนื้อหาต้องมีวัตถุประสงค์และแก่นเรื่องบอกอย่างชัดเจนโดยเฉพาะหนังสือภาพต้องมีความอยากง่ายเหมาะสมกับวัย สำนวนภาษาที่ใช้ในหนังสือสำหรับเด็กใช้ภาษาง่าย ๆ ถูกต้องเหมาะสม สั้นกระชับสละสลวยเป็นภาษาที่ดี ไม่มีโครงเรื่องที่ซับซ้อนมากเกินไป ดังนั้นในการจัดทำหนังสือสำหรับเด็กจึงต้องมีกระบวนการในการวางแผนในการจัดทำ นั่นคือ
1.มีการคัดเลือกเนื้อหา 2.ศึกษาความยากง่ายในการอ่านของเด็กในแต่ละวัย 3.เลือกรูปแบบการเขียนที่เหมาะสม 4.การวางโครงเรื่อง 5.การออกแบบภาพประกอบ 6.การจัดทำรูปเล่ม
ในการสร้างนวัตกรรมหนังสือนิทานสำหรับเด็กเป็นหนังสือที่ผลิตขึ้นเพื่อให้เด็กได้เรียนรู้จากการอ่านจะต้องเหมาะสมกับความรู้และวัยของเด็กเพื่อให้เด็กได้อ่านและเรียนรู้จากเนื้อหาสาระที่มุ่งให้ความรู้หรือความเพลิดเพลินเพื่อเพิ่มพูนความสามารถในการอ่านและเกิดนิสัยรักการอ่านโดยมีจุดมุ่งหมายที่สำคัญคือเพื่อช่วยให้เด็กได้รับความสนุกสนานเพลิดเพลิน สร้างจินตนาการ และความคิดสร้างสรรค์ ที่สำคัญที่สุดจะเป็นการช่วยปลูกฝังคุณธรรมเจตคติและแบบอย่างที่ดีให้กับนักเรียนนั่นเอง
ดังนั้น การเรียนรู้โดยการใช้สื่อนวัตกรรม “นิทาน” เพื่อใช้ในการจัดการเรียนรู้นอกจากจะช่วยให้นักเรียนเกิดการเรียนรู้ได้อย่างสนุกสนาน ตื่นเต้น ไม่เบื่อหน่ายแล้ว ที่สำคัญที่สุดคือจะเป็นการปลูกฝังนิสัยรักการอ่านให้แก่เด็กพร้อมทั้งให้เด็กได้มีประสบการณ์ทางภาษาที่ครอบคลุมทั้งทางด้านการฟัง การพูด การอ่าน และการเขียนอย่างมีความหมายเพื่อใช้ในการส่งเสริมให้เด็กมีพัฒนาการด้านร่างกาย อารมณ์ สังคม และสติปัญญาเหมาะสมกับวัยจนในที่สุดนักเรียนเกิดการเรียนรู้ได้อย่างมีประสิทธิภาพและประสิทธิผลสามารถรับฟังเพิ่มเติมได้ที่ www.StarfishLabz.com
