นิทาน 5 เรื่องที่จะทำให้ลูกเข้าใจชีวิตมากยิ่งขึ้น

Starfish Academy
Starfish Academy 5832 views • 2 ปีที่แล้ว
นิทาน 5 เรื่องที่จะทำให้ลูกเข้าใจชีวิตมากยิ่งขึ้น

พ่อแม่ผู้ปกครองเรียกได้ว่าเป็นครูคนแรกของลูกที่คอยสอนวิชาชีวิตและทักษะต่าง ๆ ก่อนที่พวกเขาจะออกไปเผชิญกับโลกภายนอก จึงต้องเตรียมพร้อมเพื่อจะตอบคำถามและอธิบายสิ่งที่เด็ก ๆ สงสัย ซึ่งบางเรื่องก็ตอบได้ง่าย แต่บางเรื่องถ้าอธิบายอย่างตรงไปตรงมาก็กลัวว่าลูกจะไม่เข้าใจเลยต้องใช้สื่อประกอบ ซึ่งหนึ่งในสื่อที่ช่วยให้เด็กเข้าใจเรื่องราวต่าง ๆ ได้ง่ายยิ่งขึ้น คือ ‘หนังสือภาพหรือหนังสือนิทาน’

ในบทความนี้เราได้รวบรวม 5 นิทานที่สามารถเป็นเครื่องมือเพื่อสอนวิชาชีวิตให้กับลูกได้ ไม่ว่าจะเป็นเรื่องการเคารพความแตกต่าง ความตาย เพศศึกษา การบูลลี่ และการสื่อสารกับพ่อแม่เมื่อเผชิญกับสถานการณ์ที่ยากลำบาก ดังนี้

1. เข้าใจความแตกต่าง กับนิทานเรื่อง ‘เมื่อวันหนึ่งฉันมีเขา’

ขอบคุณภาพจาก https://www.sandclockbooks.com/product/490/เมื่อวันหนึ่งฉันมีเขา-นิทานจากเบลเยียม

‘เมื่อวันหนึ่งฉันมีเขา’ ผลงานของคุณกุยโด ฟาย เกอเนคเตน (Guido van Genechten) นักเขียนชาวเบลเยียม ซึ่งหนังสือเล่มนี้จะช่วยให้เด็ก ๆ เข้าใจความหลากหลายได้ง่ายยิ่งขึ้น ผ่านคำถามชวนคิดอย่าง “เด็ก ๆ จะทำอย่างไร ถ้าตื่นมากลางดึกแล้วมีเขากวางโผล่มาบนหัว” พร้อมออกเดินทางไปกับเรื่องราวของเด็กชายที่มีเขางอกอยู่บนหัว ทำให้เด็กชายค่อย ๆ เรียนรู้ที่จะยอมรับตัวตนของตัวเอง พร้อมทั้งเข้าใจและเคารพความแตกต่างของคนอื่น โดยใช้สัญลักษณ์เปรียบเทียบ‘เขากวาง’ กับ ‘ความแตกต่างหลากหลายในสังคม’

2. เรียนรู้ว่าความตายเป็นส่วนหนึ่งของชีวิต ผ่านนิทานภาพ ‘เป็ด ความตาย และดอกทิวลิป (Duck, Death and the Tulip)’

ขอบคุณภาพจาก https://www.brainpickings.org/2016/05/04/duck-death-and-the-tulip-wolf-erlbruch/ 

จากเดิมที่เรามองความตายเป็นมัจจุราช การพลัดพรากและความโหดร้าย จนลืมมองไปว่าความตายก็เป็นส่วนหนึ่งของชีวิต แถมบางทีก็หลงลืมว่าลมหายใจมีอายุขัย จนใช้เวลาในแต่ละวันด้วยความประมาท การสอนให้เด็ก ๆ เข้าใจและตระหนักถึงคุณค่าของการมีชีวิตอยู่จึงเป็นเรื่องสำคัญไม่แพ้ทักษะอื่น ๆ เราเลยอยากแนะนำนิทานภาพเรื่อง เป็ด ความตายและดอกทิวลิป (Duck, Death and the Tulip) ผลงานของนักเขียนและนักวาดชาวเยอรมันที่มีลายเส้นและเนื้อเรื่องแสนละมุน ทำให้การเล่าเรื่องความตายกลายเป็นสิ่งที่เข้าถึงและเข้าใจง่ายมากยิ่งขึ้น โดยเจ้าเป็ด เป็นตัวแทนของเด็กน้อย ส่วนหัวกะโหลกแสนน่ารักเป็นตัวแทนของความตาย เพื่อนที่อยู่เคียงข้างเจ้าเป็ดเสมอมา นอกจากนี้ในเรื่องยังเรียกความตาย ด้วยคำว่า ‘เขา’ เพื่อสื่อสารว่าความตายไม่มีเพศหรือวัย สามารถเกิดขึ้นได้กับทุกคน ดังนั้น เนื้อหาในหนังสือเล่มนี้จะช่วยให้เด็ก ๆ ได้มองเห็นธรรมชาติ ความเปราะบางและคุณค่าของการมีชีวิตอยู่มากยิ่งขึ้น

3. เรียนเรื่องเพศศึกษาไปกับนิทาน ‘เรื่องไม่ลับฉบับคุณหนู’ 

ขอบคุณภาพจาก https://www.a-bookdistribution.com/product/303217 

เรื่องเพศเป็นเรื่องธรรมชาติที่สังคมไทยไม่ค่อยคุ้นชินกับการพูดคุยกันตรง ๆ เท่าไรนัก ซึ่งถ้าพ่อแม่ผู้ปกครองอยากจะให้ความรู้เรื่องนี้กับลูก แต่ไม่รู้จะเริ่มจากตรงไหน ลองหยิบหนังสือ ‘เรื่องไม่ลับฉบับคุณหนู’ มาเปิดอ่านไปพร้อมกับลูกกันได้เลย เพราะหนังสือเล่มนี้จะพาเด็ก ๆ ย้อนกลับไปดูตั้งแต่ พวกเขาเกิดมาได้อย่างไร ทำไมเด็กผู้ชายและเด็กผู้หญิงถึงมีลักษณะภายนอกที่ไม่เหมือนกัน ไปจนถึงวิธีการดูแลตัวเองจากการถูกล่วงละเมิดทางเพศ พร้อมกับภาพการ์ตูนน่ารัก ๆ อ่านง่าย แถมแต่ละหน้ายังมี pop-up สามมิติให้เด็ก ๆ สนุกไปกับการเรียนรู้ และผู้ปกครองก็เล่าเรื่องเพศให้ลูกฟังได้อย่างเป็นธรรมชาติและช่วยให้ไม่รู้สึกเขินอายเวลาตอบข้อสงสัยของลูกน้อย 

4. ฝึกลูกให้พร้อมรับมือกับปัญหาการบูลลี่ กับหนังสือชุด ‘ทำอย่างไรเมื่อโดนกลั่นแกล้ง’

ขอบคุณภาพจาก https://www.facebook.com/YFpublicthailand/photos/pcb.334040497940222/334040281273577

การล้อเลียนหรือกลั่นแกล้งไม่ว่าจะในโรงเรียนหรือโลกออนไลน์เป็นปัญหาที่พบมากในปัจจุบัน ส่วนหนึ่งเกิดจากความไม่เข้าใจว่าแบบไหนคือการกลั่นแกล้ง แบบไหนคือการเล่นกันปกติ ซึ่งหนังสือชุด ‘ทำอย่างไรเมื่อโดนกลั่นแกล้ง’ จะช่วยให้เด็ก ๆ เข้าใจมากขึ้นว่าการกระทำไหนที่ไม่ควรทำ และควรรับมืออย่างไรเมื่อเป็นผู้ถูกกระทำ โดยหนังสือชุดนี้มี 4 เล่ม ได้แก่ 

  • ล้อเพื่อนไม่ใช่เรื่องสนุกนะ
  • ดูถูกเพื่อนไม่ใช่เรื่องสนุกนะ
  • ผลักเพื่อนไม่ใช่เรื่องสนุกนะ
  • บางครั้งมุกตลกไม่ใช่เรื่องสนุกนะ

5. สร้างพื้นที่ปลอดภัยให้เด็ก ๆ กล้าเล่าเรื่องไม่สบายใจให้พ่อแม่ฟัง ผ่านนิทานเรื่อง ‘ฉันกลืนความลับไว้ในท้อง’

ขอบคุณภาพจาก https://www.sandclockbooks.com/product/491/ฉันกลืนความลับไว้ในท้อง-นิทานจากเบลเยียม

สำหรับเล่มสุดท้าย คือเรื่องฉันกลืนความลับไว้ในท้อง พ่อแม่ผู้ปกครองสามารถใช้นิทานเรื่องนี้เพื่อสื่อสารกับลูกได้ว่า ‘มีอะไรเล่าให้ฟังได้นะ’ โดยไม่ต้องพูดออกไปตรง ๆ ซึ่งเนื้อหาของนิทานเรื่องนี้เกี่ยวกับเด็กน้อยที่เผลอทำถุงเท้าขาดและไม่กล้าบอกความจริงกับคุณแม่ เลยต้องซ่อนความลับไว้ในพุงของเธอจนเริ่มอึดอัด ซึ่งตอนสุดท้ายเด็กน้อยก็กล้าเปิดใจเล่าเรื่องราวต่าง ๆ ให้แม่ฟัง แล้วค่อย ๆ เข้าใจว่าพ่อแม่คงปวดใจมากกว่าถ้าลูกเก็บความลับไว้คนเดียวจนเป็นทุกข์ แต่หากบอกความจริงและพูดคุยกันอย่างเปิดใจ แม้จะเสียใจหรือโกรธบ้าง แต่พ่อแม่ก็ยังรักลูกอยู่เหมือนเดิม หนังสือเล่มนี้เลยเหมือนตัวแทนความรู้สึกของเด็กที่ไม่กล้าบอกพ่อแม่ และแทนความรู้สึกของพ่อแม่ที่อยากจะเป็นคอมฟอร์ตโซนของลูกไปพร้อม ๆ กัน 

จากเรื่องราวของนิทานทั้ง 5 เล่ม จะเห็นได้ว่า ‘นิทาน’ ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องที่แต่งขึ้นเพื่อให้ข้อคิดเท่านั้น แต่ยังเป็นสื่อกลางเชื่อมความสัมพันธ์ที่ทำให้พ่อแม่ผู้ปกครองและเด็ก ๆ ได้เข้าใจมุมมองของกันและกันมากขึ้น รวมทั้งทำให้เด็ก ๆ เห็นภาพจำลองในโลกใบเล็กก่อนจะก้าวออกไปสู่การใช้ชีวิตในโลกของความเป็นจริงได้อีกด้วย

ขอบคุณข้อมูลจาก

มาร่วมเรียนรู้กับ Starfish Labz

แหล่งเรียนรู้และชุมชนออนไลน์เพื่อนักการศึกษาและผู้ปกครอง

ลงทะเบียน

Related Courses

Well being สุขกาย สบายใจ
ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา การรู้จักตนเอง
basic
2:00 ชั่วโมง

เสริมสร้างความสุข สำหรับเด็กวัยเรียน (ประถมศึกษา)

เรามักคิดว่าเด็กจะมีความสุข และไม่เครียดอะไร ใครจะรู้ เด็กก็มีช่วงที่ไม่มีความสุขและมีปัญหาเหมือนกัน คอร์สนี้จะทำให้ผู้ใหญ่ ได้หั ...

Starfish Academy
Starfish Academy
เสริมสร้างความสุข สำหรับเด็กวัยเรียน (ประถมศึกษา)
Starfish Academy

เสริมสร้างความสุข สำหรับเด็กวัยเรียน (ประถมศึกษา)

Starfish Academy
1201 ผู้เรียน
Well being สุขกาย สบายใจ
ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา การรู้จักตนเอง
basic
2:00 ชั่วโมง

ดูแลสุขภาพร่างกาย สำหรับเด็กวัยเรียน (ประถมศึกษา)

คอร์สนี้จะทำให้ได้เรียนรู้ถึงและเข้าใจการสร้างสุขภาพกายที่ดีสำหรับเด็กประถมศึกษา เพราะสุขภาพกายมีความสำคัญต่อการเรียนรู้ของเด็กๆ

Starfish Academy
Starfish Academy
ดูแลสุขภาพร่างกาย สำหรับเด็กวัยเรียน (ประถมศึกษา)
Starfish Academy

ดูแลสุขภาพร่างกาย สำหรับเด็กวัยเรียน (ประถมศึกษา)

Starfish Academy
1997 ผู้เรียน
สอนลูกเรื่องการดูแลสุขภาพ
ด้านการสื่อสาร สารสนเทศ และรู้เท่าทันสื่อ ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา
basic
2:00 ชั่วโมง

ทำอย่างไรให้ลูกปลอดภัยจากโรคติดต่อ Covid-19

โรคโรคติดต่อ Covid-19 กำลังแพร่ระบาดไปทั่วโลกอย่างรวดเร็วเพื่อให้ทุกคนรู้เท่าทันโรค รู้จักป้องกันตนเองและเด็กไม่ให้ติดต่อ โ ...

Starfish Academy
Starfish Academy
ทำอย่างไรให้ลูกปลอดภัยจากโรคติดต่อ Covid-19
Starfish Academy

ทำอย่างไรให้ลูกปลอดภัยจากโรคติดต่อ Covid-19

Starfish Academy
7581 ผู้เรียน
เกร็ดความรู้และเคล็ดลับเพื่อพ่อแม่
ด้านความสัมพันธ์ การรู้จักตนเอง การบริหารจัดการตนเอง การรู้จักสังคม
basic
2:00 ชั่วโมง

ทักษะชีวิตสำหรับเด็กออทิสติก

ออทิสติก เป็นความผิดปกติของพัฒนาการเด็กรูปแบบหนึ่ง ซึ่งมีลักษณะเฉพาะตัว โดยเด็กไม่สามารถพัฒนาทักษะทางสังคมและการสื่อคว ...

Starfish Academy
Starfish Academy
ทักษะชีวิตสำหรับเด็กออทิสติก
Starfish Academy

ทักษะชีวิตสำหรับเด็กออทิสติก

Starfish Academy
2684 ผู้เรียน

Related Videos

Starfish Trend Talk | EP.2 | : คำพูดกดทับที่ครูและผู้ปกครองไม่ควรใช้กับเด็ก
41:00
Starfish Academy

Starfish Trend Talk | EP.2 | : คำพูดกดทับที่ครูและผู้ปกครองไม่ควรใช้กับเด็ก

Starfish Academy
70 views • 2 เดือนที่แล้ว
Starfish Trend Talk | EP.2 | : คำพูดกดทับที่ครูและผู้ปกครองไม่ควรใช้กับเด็ก
การศึกษาแบบโฮมสคูล (ครอบครัวดิษยบุตร)
07:15
Starfish Academy

การศึกษาแบบโฮมสคูล (ครอบครัวดิษยบุตร)

Starfish Academy
275 views • 3 ปีที่แล้ว
การศึกษาแบบโฮมสคูล (ครอบครัวดิษยบุตร)
ตอนที่ 3 สัมพันธภาพ ความรัก & ความผูกพัน
11:57
สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล

ตอนที่ 3 สัมพันธภาพ ความรัก & ความผูกพัน

สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล
130 views • 2 ปีที่แล้ว
ตอนที่ 3 สัมพันธภาพ ความรัก & ความผูกพัน
ตอนที่ 2 ก้าวแรก   เมื่อลูกเป็นเด็กพิเศษ
16:40
สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล

ตอนที่ 2 ก้าวแรก เมื่อลูกเป็นเด็กพิเศษ

สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็กและครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล
300 views • 2 ปีที่แล้ว
ตอนที่ 2 ก้าวแรก เมื่อลูกเป็นเด็กพิเศษ