พ่อแม่หลายท่านคงสงสัยว่า เรื่องเพศศึกษา จำเป็นต้องสอนลูกด้วยหรือ? นีทขอตอบเลยค่ะว่า ต้องสอนและจำเป็นอย่างมากค่ะ เพราะว่าการที่เด็กๆ ได้เรียนรู้เรื่องเพศ จะช่วยทำให้เด็กๆ สามารถเข้าใจ ป้องกันตนเอง จากการโดนคุกคามทางเพศและอื่นๆ ที่เป็นภัยอันตรายต่อตัวเด็ก คราวนี้ค่ะ ก็จะวนมาสู่คำถามที่ว่า แล้วต้องสอนเด็กตั้งแต่อายุเท่าไร?

เราสามารถสอนเด็ก ได้ตั้งแต่อนุบาลจนถึงวัยรุ่นเลยค่ะ ซึ่งนีทก็อยากจะชวนพ่อแม่มาเรียนรู้ไปพร้อมๆ กันค่ะว่า เราจะสอนลูกอย่างไรดี และในบทความนี้ เราจะพูดคุยกันในหัวข้อ “ Don’t touch : บางส่วนในร่างกายฉันสำหรับเด็กอนุบาล และประถมศึกษาตอนต้น” 

“ร่างกายเราเป็นของเรา” คำๆ นี้เป็นค่านิยมความเชื่อที่สำคัญ ที่คุณพ่อคุณแม่ควรจะสอนให้เด็กๆทราบ เพราะว่า มันเป็นสิทธิขั้นพื้นฐานทางด้านร่างกายของเด็กๆว่า “ทุกคนไม่สามารถมาแตะ หรือมาสัมผัสร่างกายของเขา หากเขาไม่อนุญาต โดยเฉพาะอวัยวะที่เป็น “Private” ซึ่งปัจจัยนี้จะช่วยให้เด็กๆ ปลอดภัยจากการโดนคุกคามหรือไม่ตกเป็นเหยื่อ 

คราวนี้ค่ะ ก็จะพูดคุยถึงวิธีสอนเด็กๆ นีทอยากชวนคุณพ่อคุณแม่คิดว่า “อวัยวะส่วนไหนบ้างที่เป็น Private ที่คนจะสามารถแตะต้องได้ ในการช่วยทำความสะอาดหรือรักษาเมื่อป่วย?”

เฉลยนะคะ มีอวัยวะทั้งหมด 8 อวัยวะ ค่ะ คือ ปาก (อาจจะหมายถึงการโดนจูบแบบดูดดื่ม), หน้าอก, หัวนม, องคชาต, ถุงอัณฑะ,อวัยวะเพศหญิง ช่องคลอด และก้นค่ะ โดยทั้ง 8 อวัยวะนี้ เราต้องสอนให้เด็กๆ รับรู้ว่า“ห้ามโดนสัมผัส” แล้วเราจะสอนเด็กๆ วัยอนุบาลอย่างไรดี? นีทมีเกมที่ชื่อว่า “ Touch or not touch” มานำเสนอค่ะ 

อุปกรณ์ในการเล่นเกม 

(ตุ๊กตากระดาษ หรือตุ๊กตายาง ที่ดูรู้ว่าเป็นเพศเดียวกับน้อง ไม่จำเป็นต้องเป็นตุ๊กตาวิทยาศาสตร์ร่างกายของเรา ที่มีทุกอวัยวะนะคะ)

วิธีการเล่น 

  1. เราจะชวนเด็กๆ มารู้จักกับอวัยวะต่างๆค่ะ โดย เราจะชี้ไปที่ส่วนต่างๆ แล้วพูดชื่อ จากนั้นให้เด็กๆพูดชื่อตาม โดยในการเล่นเกมนี้แต่ละครั้ง อาจจะมีชื่ออวัยวะอยู่ที่ประมาณ 5-7 ชื่อนะคะ โดยในชื่ออวัยวะพยายามให้มี อวัยวะที่ Private สัก 2 ชื่อนะคะ เพราะหากมีชื่ออวัยวะมากเกินไปเด็กๆ อาจจะจำไม่ได้ 
  2. เราพยายามชวนชื่อให้เด็กๆ จำได้ไปก่อนนะคะ โดยเราสามารถเช็คให้ชัวร์คือ การชี้ไปที่อวัยวะนั้น แล้วให้เด็กตอบชื่อค่ะ 
  3. หลังจากที่เด็กๆ จำได้แล้ว เราก็จะมาเพิ่มกฎกับเด็กว่า “ต่อไปนี้ เราจะมาสอนว่า อวัยวะไหนใน 5-7 ชื่อนั้น เราให้คนอื่นจับได้ อันไหนให้จับไม่ได้” โดยอันไหนจับได้ ให้เด็กบอกว่า ได้ แล้วยกมือขึ้น แต่ถ้าอันไหนจับไม่ได้ ให้เด็กๆ บอกว่าไม่ แล้วทำมือกากบาท เช่น ชี้ไปที่หัว แล้วชวนเด็กๆ พูดว่าได้ แล้วยกมือขึ้น หรือ ชี้ไปที่หัวนม แล้วชวนเด็กๆ พูดว่าไม่ แล้วทำท่ากากบาท
  4. เราก็จะพยายามทวนเรื่องการจับได้ หรือไม่ได้ กับเด็กๆ ผ่านการเล่นเกม คือ ชี้ไปที่อวัยวะที่สอน แล้วพูดว่า จับได้ไหม? เพื่อให้เด็กๆ ตอบนะคะ 
  5. หลังจากที่เด็กเกมเสร็จ เราจะพาเด็กๆมาสรุปว่า อวัยวะไหนให้คนอื่นจับไม่ได้บ้าง แล้วทิ้งท้ายไว้ว่า อวัยวะ Private ที่สอนเด็กๆไปเราจะยอมให้คนอื่นจับได้แค่เฉพาะ ตอนเด็กๆ ที่เรายังอาบน้ำไม่สะอาด หรือตอนที่อวัยวะนั้นบาดเจ็บ จนต้องไปหาหมอ

นีทเชื่อว่าพอเรามาสอนเด็กๆ เล่นเป็นเกมแบบนี้ คุณพ่อคุณแม่ก็คงจะสอนน้องๆ ง่ายขึ้น และเด็กๆก็จะได้เรียนรู้เรื่องสิทธิทางด้านร่างกายของตนเองได้ดีขึ้น และสนุกสนานมากขึ้นด้วยค่ะ 

เรามาช่วยกันสอนเด็กๆ ให้เข้าใจเรื่องร่างกายและสิทธิทางด้านร่างกายไปด้วยกันนะคะ เพื่อให้เด็กๆ ปลอดภัยจากการโดนคุกคามค่ะ 

อ้างอิง 

หนังสือ guidelines for comprehensive sexuality education 3rd edition

sexedu.org.tw/guideline.pdf

ผู้เขียน


เบญจรัตน์ จงจำรัสพันธ์
เบญจรัตน์ จงจำรัสพันธ์

นีท เบญจรัตน์ จงจำรัสพันธ์ นักจิตวิทยาเด็กและวัยรุ่น ผู้อยากเป็นเพื่อนกับวัยรุ่น เพื่อมาเปิดอกพูดคุย ทำความเข้าใจชีวิต และค้นหาวิธีการพัฒนาตนเอง | ประวัติการศึกษา: จบปริญญาตรี คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และปริญญาโท สาขาจิตวิทยาพัฒนาการ คณะจิตวิทยา จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

มาร่วมเรียนรู้กับ Starfish Labz

แหล่งเรียนรู้และชุมชนออนไลน์เพื่อนักการศึกษาและผู้ปกครอง

ลงทะเบียน

บทความใกล้เคียง

10 ข้อควรรู้ จิตวิทยาในการเลี้ยงลูกของพ่อแม่ยุคใหม่

10 ข้อควรรู้ จิตวิทยาในการเลี้ยงลูกของพ่อแม่ยุคใหม่

Starfish Academy
Starfish Academy

การเลี้ยงลูกใครบอกว่าง่ายไม่จริงเลยนะคะ ยิ่งเป็นการเลี้ยงลูกในยุคปัจจุบันนั้นไม่ง่ายเลยจริง ๆ ค่ะ และพ่อแม่ยุคนี้นั้นส่วนใหญ่ก็ทำงานกัน ทำให้เด็กถูกคนอื่น ๆ เลี้ยงมา เพราะด้วยสภาพเศรษฐกิจที่พ่อแม่จำเป็นต้องทำมาหากิน จนทำให้เกิดช่องว่างระหว่างผู้ปกครองกับลูก ยิ่ ...

392 views 28.10.21
10 ข้อควรรู้ จิตวิทยาในการเลี้ยงลูกของพ่อแม่ยุคใหม่
จะชวนวัยรุ่นคุยเรื่องเพศอย่างไรดี

จะชวนวัยรุ่นคุยเรื่องเพศอย่างไรดี

Starfish Academy
Starfish Academy

พ่อแม่หลายท่านคงกังวลว่า จะชวนวัยรุ่นพูดคุยเรื่องเพศอย่างไรดี จะสอนให้เด็กๆ เข้าใจและหัดระวังตัวเรื่อง “การล่วงละเมิดทางเพศอย่างไรดีนะ” เพราะบางครั้งพ่อแม่อาจจะรู้สึกว่า มันยากจังที่จะชวนคุยเรื่องนี้ เราอาจจะรู้สึกว่าเดี๋ยวเขาจะไม่อยากฟังหรือเปล่า เ ...

227 views 09.11.21
จะชวนวัยรุ่นคุยเรื่องเพศอย่างไรดี
สร้าง Self-worth ภูมิคุ้มกันทางใจ ให้ลูกรู้จักรักตัวเอง(มากพอ)

สร้าง Self-worth ภูมิคุ้มกันทางใจ ให้ลูกรู้จักรักตัวเอง(มากพอ)

Starfish Academy
Starfish Academy

ปัญหาต่าง ๆ ที่เกิดขึ้นในสังคมทุกวันนี้ ไม่ว่าจะเป็นปัญหาในครอบครัว เช่น การมีภรรยาน้อย หรือลูกสาววัยรุ่น ไปเป็นภรรยาน้อยคนอื่น ไปจนถึงปัญหาสังคมอย่าง การยกพวกตีกันตามสถานที่ต่าง ๆ ทั้งโรงพยาบาล วัดหรือโรงเรียน หากมองลงไปลึก ๆ ถึงต้นตอที่แท้จริงแ ...

2550 views 08.10.20
สร้าง Self-worth ภูมิคุ้มกันทางใจ ให้ลูกรู้จักรักตัวเอง(มากพอ)