แค่ไม่อยากให้ "โรงเรียนคุณธรรม จริยธรรม" เป็นเพียงความทรงจำที่ดี ตอนที่ 7 "โครงงานคุณธรรม"

ดร.วรวุฒิ แสงเฟือง
ดร.วรวุฒิ แสงเฟือง 1363 views • 8 เดือนที่แล้ว
แค่ไม่อยากให้ "โรงเรียนคุณธรรม จริยธรรม" เป็นเพียงความทรงจำที่ดี ตอนที่ 7 "โครงงานคุณธรรม"

“ปัจจัยความสำเร็จของโครงการคุณธรรม คือ การมีส่วนร่วม และ ความเป็นเจ้าของ”

ตอนที่ 7 "โครงงานคุณธรรม"

การพัฒนาโรงเรียนคุณธรรมต้นแบบ

ผมลงพื้นที่อีกครั้ง ซึ่งก็ใกล้จะปิดเทอมแล้ว ครั้งนี้ผมได้มีโอกาสสนทนากับคุณครูท่านหนึ่ง เรื่องรูปแบบการขับเคลื่อนโรงเรียนคุณธรรมต้นแบบด้วยโครงงานคุณธรรม  

 ท่านเมตตาเล่าให้ฟังว่า “โครงงานคุณธรรมของโรงเรียนเรามี 2 แบบ แบบที่ 1 เป็นเรื่องดีๆ ที่อยากทำ คือ การนำพฤติกรรมที่ดีมาสร้างเป็นกิจกรรมส่งเสริมความดี เพื่อนำไปสู่คุณธรรมเป้าหมาย และแบบที่ 2 เป็นปัญหาซ้ำๆ ที่อยากแก้  คือ การนำพฤติกรรมที่ไม่ดีที่เป็นปัญหาซ้ำๆ มาสร้างเป็นกิจกรรมส่งเสริมความดี เพื่อนำไปสู่คุณธรรมเป้าหมาย 

 “มันแตกต่างกันอย่างไรครับ” ผมถามเพื่อขอให้คุณครูอธิบายเพิ่มเติม 

 คุณครูได้ยกตัวอย่างในแบบที่ 1 เรื่องดีๆ ที่อยากทำ เรื่อง “เพื่อนช่วยเพื่อน” เป็นโครงงานของนักเรียนที่เรียนเก่ง ที่มีความประสงค์จะช่วยติวให้เพื่อนที่เรียนไม่เก่ง จึงรวมตัวกันเปิดห้องติวตอนบ่าย และช่วงเย็นที่โรงเรียน แบบให้เรียนเพิ่ม และเรียนฟรี ผลจากการทำโครงงานคุณธรรมนี้ ผู้ทำโครงงานมีพฤติกรรมที่ดีเพิ่มขึ้น คือ ได้สอนการบ้านเพื่อน ส่วนกลุ่มเป้าหมายที่เข้าร่วมโครงงาน มีพฤติกรรมที่ดีเพิ่มขึ้นด้วย คือ ได้ทำการบ้านด้วยตนเองเอง และมีพฤติกรรมไม่ดีลดลง คือ การลอกการบ้านเพื่อนเป็นศูนย์เลย 

 ว้าว ผมสนใจมาก เลยถามต่อไปเพราะอยากรู้ ว่า “คนทำได้พัฒนาคุณธรรมอะไร คนเข้าร่วมโครงงานได้พัฒนาคุณธรรมอะไร บ้างครับ” 

 คุณครูท่านกรุณาตอบคำถามผมก่อนจะเล่าต่อ ว่า คนทำโครงงานได้พัฒนาคุณธรรมเรื่องจิตอาสาและความรับผิดชอบ ส่วนคนเข้าร่วมโครงงานก็ได้พัฒนาคุณธรรมเรื่องความซื่อสัตย์และความรับผิดชอบ 

 ส่วนในแบบที่ 2 ปัญหาซ้ำๆ ที่อยากแก้ เรื่อง “เพื่อนช่วยเพื่อน” ชื่อโครงงานคุณธรรมเหมือนกัน แต่ที่มาไม่เหมือนกัน ในแบบนี้นักเรียนได้จับกลุ่มพูดคุยกันและพบว่าที่ห้องของเรามีปัญหาที่เกิดขึ้นเป็นประจำ คือ จะมีการจับกลุ่มลอกการบ้านกัน เพื่อนๆ จึงได้สร้างข้อตกลงร่วมกันว่า ต่อไปนี้ เราจะไม่ลอกการบ้านกัน เราจะทำการบ้านกันเอง จึงรวมตัวกันเปิดสอนเสริมให้เพื่อนๆที่ยังไม่เข้าใจ เพื่อเขาจะสามารถทำการบ้านได้เอง ผลจากการทำโครงงานนี้ ปรากฏว่า ผู้ทำโครงงานมีพฤติกรรมดีๆ เพิ่มขึ้น คือ ได้สอนการบ้านเพื่อน ส่วนกลุ่มเป้าหมายที่เข้าร่วมโครงงาน มีพฤติกรรมดีๆ เพิ่มขึ้น คือ ได้ทำการบ้านด้วยตนเอง มีพฤติกรรมเชิงลบลดลง คือ การลอกการบ้านลดลงเป็นศูนย์ เช่นกัน 

คุณครูสรุปให้ผมฟังว่า จะเห็นได้ว่าโครงงานคุณธรรม ทั้ง 2 โครงงานนี้ อาจมีส่วนคล้ายคลึงกันในเรื่องขั้นตอนการทำโครงงาน แต่จุดเริ่มต้นของโครงงานจะไม่เหมือนกัน แต่สุดท้ายแล้วจะก่อให้เกิดคุณธรรมอัตลักษณ์เดียวกัน 

ผมฟังนี่อึ้งเลย คุณครูอธิบายได้เห็นภาพสุดๆ ผมอดไม่ได้ที่จะสวมวิญญาณเป็นนักวิชาการเลยขออนุญาตคุณครู ถามคำถามสุดท้าย 

“คุณครูคิดว่าอะไรคือปัจจัยความสำเร็จ” ผมถามอย่างนักวิชาการเลยเห็นมะ 

ผมเห็นคุณครูยิ้ม และคำตอบของคุณครูทำให้ผมกระจ่างแจ้ง เหมือนจิ๊กซอร์ตัวสุดท้ายที่ทำให้ภาพชัดเจนและสวยงามยิ่งขึ้น 

“การมีส่วนร่วม กับ ความเป็นเจ้าของ ครับ”


“ความทรงจำที่ดี รึจะสู้ ตัวอักษรที่เลือนราง”

-นิรนาม-

มาร่วมเรียนรู้กับ Starfish Labz

แหล่งเรียนรู้และชุมชนออนไลน์เพื่อนักการศึกษาและผู้ปกครอง

ลงทะเบียน

Related Courses

Environmental Education (EE)

Starfish Academy
Starfish Academy
2:00 ชั่วโมง
Basic
ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา

The goal of the course is to explain to educators what environmental education is, what its goal ...

บทบาทของครู โรงเรียน สิ่งแวดล้อม
Environmental Education (EE)
Dr Carlotta Como
Dr Carlotta Como

Environmental Education (EE)

Starfish Academy
Starfish Academy
156 ผู้เรียน

การจัดการศึกษาด้านสิ่งแวดล้อม (EE)

Starfish Academy
Starfish Academy
2:00 ชั่วโมง
Basic
ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา

เพื่อให้นักการศึกษาได้ตระหนักถึงการรักษาสิ่งแวดล้อม เป้าหมาย และประโยชน์ของการศึกษารวมถึงความสำคัญของการบูรณาการของ ...

บทบาทของครู โรงเรียน สิ่งแวดล้อม
การจัดการศึกษาด้านสิ่งแวดล้อม (EE)
Dr Carlotta Como
Dr Carlotta Como

การจัดการศึกษาด้านสิ่งแวดล้อม (EE)

Starfish Academy
Starfish Academy
565 ผู้เรียน

การฟื้นฟูภาวะความรู้ถดถอย (Learning loss)

Starfish Academy
Starfish Academy
2:00 ชั่วโมง
Education Recovery & Learning loss • Basic
ด้านการสร้างสรรค์ และนวัตกรรม
ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา

เรียนรู้ผลกระทบของ Learning Loss ที่ส่งกระทบถึงผู้เรียน ในภาพรวมของประเทศเพื่อฟื้นฟูการเรียนรู้ของนักเรียน โดยใช้ 5ม ...

สื่อการเรียนการสอน นวัตกรรม บูรณาการ
การฟื้นฟูภาวะความรู้ถดถอย (Learning loss)

การฟื้นฟูภาวะความรู้ถดถอย (Learning loss)

Starfish Academy
Starfish Academy
260 ผู้เรียน

Related Videos

Covid-19 กับผลกระทบต่อการศึกษาไทย
10:01

Covid-19 กับผลกระทบต่อการศึกษาไทย

Starfish Academy
Starfish Academy
114 views 3 เดือนที่แล้ว
Covid-19 กับผลกระทบต่อการศึกษาไทย
แนวทางป้องกันโควิด-19 ในโรงเรียน
04:04

แนวทางป้องกันโควิด-19 ในโรงเรียน

Starfish Academy
Starfish Academy
295 views 11 เดือนที่แล้ว
แนวทางป้องกันโควิด-19 ในโรงเรียน
การจัดการเรียนรู้ แบบบูรณาการ
04:50

การจัดการเรียนรู้ แบบบูรณาการ

Starfish Academy
Starfish Academy
813 views 3 เดือนที่แล้ว
การจัดการเรียนรู้ แบบบูรณาการ
Starfish Country Home School Foundation [ENG]
03:43

Starfish Country Home School Foundation [ENG]

Starfish Academy
Starfish Academy
25 views 8 เดือนที่แล้ว
Starfish Country Home School Foundation [ENG]