ดนตรี กับ (การบำบัด) ชีวิต

ดนตรี กับ (การบำบัด) ชีวิต

มนุษย์เรามีความผูกพันกับดนตรีตั้งแต่อยู่ในครรภ์ “เสียง” การเคลื่อนไหวของอวัยวะในครรภ์คุณแม่ “เสียง” คุณพ่อหรือลุงป้าน้าอาที่มาเล่านิทาน หรือมาเยี่ยมเยือนทักทายบริเวณพุงของคุณแม่ที่เจ้าตัวเล็กอาศัยอยู่ พอลืมตาดูโลกได้สักพัก เจ้ามนุษย์ตัวเล็กก็สามารถจดจำเสียงที่เคยได้ยินได้ดีกว่า สนุกสนานกับเสียงหรือนิทานนั้น ๆ ได้ดีกว่าเรื่องไหน ๆ 1 ความมหัศจรรย์ของร่างกายมนุษย์ที่ปฏิสัมพันธ์กับความงดงามของดนตรีนั้น ทำให้เกิดสีสันของการใช้ชีวิตจริง ๆ ทุกย่างก้าวของชีวิตมักจะมีดนตรีเข้ามาเป็นส่วนประกอบเสมอ จนบางท่านอาจมีปรัชญาในการดำเนินชีวิตว่า “Music is my life.” ดนตรีที่ฉันรัก เทิดทูน และทะนุถนอม


ขณะที่กำลังพิมพ์บทความนี้ ดิฉันได้เปิดบทเพลงคลาสสิกของบีโธเฟนฟังไปด้วย ทำให้ได้ตระหนักว่า เพลง ๆ หนึ่งหรือผลงานดนตรีชิ้นหนึ่งไม่ได้ให้แค่ความเพลิดเพลินกับเรา แต่ทำให้เราได้ทราบถึงที่มาของการประพันธ์ ตลอดจนการตีความอารมณ์เพลงในแต่ละช่วง... ดนตรี จึงไม่ได้มอบแค่สุนทรียภาพทางการได้ยิน แต่ยังมอบวิชาชีวิตด้วย นั่นคือ การวิเคราะห์สถานการณ์ และการเปิดใจทำความเข้าใจมุมมองและความรู้สึกของผู้อื่น ซึ่งเป็นทักษะที่สำคัญต่อการใช้ชีวิตรอดพร้อม ๆ กับอยู่ร่วมกับสังคมได้อย่างสงบสุข


ด้วยดนตรีอยู่รอบตัวเราและมีคุณมากมาย จึงมีนักวิจัยหลายท่านได้ทำการศึกษาประโยชน์ของดนตรี จนเกิดเป็นข้อมูลเชิงประจักษ์ เกิดเป็นศาสตร์ที่เรียกว่า “ดนตรีบำบัด (Music Therapy)” ซึ่งใช้ดนตรีเป็นสื่อกลางในการเสริมสร้างพัฒนาการทางร่างกาย ความคิดจิตใจ และทักษะสังคม ในคนทุกรูปแบบ ทุกวัย ตั้งแต่ผู้คนที่ปกติ ผู้คนที่มีภาวะอารมณ์แปรปรวนเป็นบางจังหวะของชีวิต ไม่สามารถจัดการชีวิตทั้งทางกายและจิตใจได้ดีนัก ไปจนถึงผู้ป่วยหรือผู้ที่ต้องได้รับการอนุบาลให้ความช่วยเหลือเป็นพิเศษ ท่านผู้อ่านอาจสงสัยว่า แล้วผู้มารับบริการการบำบัดจะต้องมีทักษะทางดนตรีมาก่อนหรือไม่ คำตอบคือ... ไม่จำเป็นเลย เพราะในเบื้องต้นนักดนตรีบำบัดจะประเมินปัญหาและพัฒนาการ รวมถึงการประเมินความสามารถทางดนตรีของผู้มารับบริการ พร้อมทั้งตั้งเป้าหมายในการบำบัด จากนั้นพิจารณาเลือกใช้แนวทางดนตรีบำบัด “ที่เหมาะสมกับบุคคล” นั้น เช่น การเขียนเพลง การใช้เพลงเพื่อช่วยกระตุ้นการถ่ายทอดหรือเพื่อการผ่อนคลาย การวิเคราะห์เนื้อหาของเพลง การฟังเพลงหรือใช้เพลงเพื่อการให้การปรึกษา การเรียนรู้การใช้เครื่องดนตรี การแสดงดนตรี เป็นต้น 2 ในเมืองไทย เริ่มมีการเรียนการสอนเรื่องดนตรีบำบัดแล้ว แต่ด้วยความเป็นศาสตร์ใหม่ ที่มีความละเอียดในการปฏิบัติงาน จึงยังไม่มีการสอบใบประกอบเพื่อเป็นนักดนตรีบำบัดอย่างเป็นทางการในไทย ดังนั้น ผู้ที่ใช้ดนตรีเพื่อการบำบัดจึงต้องระมัดระวังเป็นพิเศษ โดยเฉพาะเรื่องของประโยชน์หรือคุณภาพชีวิตที่ผู้รับบริการพึงได้รับ  


รายการอ้างอิง:

1.       Feldman, R. S. (2019). Essentials of Understanding Psychology (13th ed.).

           New York, NY: McGraw-Hill Education.

2.       musictherapytime.com/2015/04/17/about-music-therapy/

มาร่วมเรียนรู้กับ Starfish Labz

แหล่งเรียนรู้และชุมชนออนไลน์เพื่อนักการศึกษาและผู้ปกครอง

ลงทะเบียน

บทความใกล้เคียง

ดนตรี กับ (การบำบัด) ชีวิต 2

ดนตรี กับ (การบำบัด) ชีวิต 2

วนัชพร พิพัฒน์ธนวงศ์
วนัชพร พิพัฒน์ธนวงศ์

เมื่อบทความที่แล้วได้คุยกับท่านผู้อ่านว่า การรับบริการดนตรีบำบัดนั้น ผู้รับบริการไม่จำเป็นต้องเล่นดนตรีเป็น และการบำบัดไม่ใช่การกระทำอย่างง่าย เช่น ให้ฟังเพลง หรือเล่นดนตรีออกมาแล้วทำให้เกิดความผ่อนคลายสนุกสนาน หากยังมีวิธีการอื่น ๆ อีกมากมายที่ลึกซึ้ง เป็นระ ...

106 views 07.08.20
ดนตรี จิตวิทยา กับการพัฒนาคุณภาพชีวิต

ดนตรี จิตวิทยา กับการพัฒนาคุณภาพชีวิต

วนัชพร พิพัฒน์ธนวงศ์
วนัชพร พิพัฒน์ธนวงศ์

นิยามของคำว่า ‘คุณภาพชีวิต (Quality of life)’ มีอยู่หลากหลาย แต่สิ่งที่นักวิชาการหรือผู้มากประสบการณ์หลายท่านเห็นร่วมกันคือ “คุณภาพชีวิต เกิดขึ้นจากการประเมินตัวเราเองว่า เรานั้น ‘พึงพอใจ’ กับชีวิตเรามากน้อยเพียงใด ไม่ว่าจะด้านร่างกาย จิตใจ ...

744 views 17.08.20
ดนตรี อีกหนึ่งทางเลือกของการเรียนรู้

ดนตรี อีกหนึ่งทางเลือกของการเรียนรู้

Starfish Academy
Starfish Academy

การเรียนกับดนตรีมองเผิน ๆ แล้วอาจจะคิดว่าจะไปด้วยกันได้อย่างไร แต่ถ้าหากได้ลองศึกษาแล้วจะพบว่าดนตรีนั้นไปกับการเรียนด้านวิชาการได้เป็นอย่างดี ความแตกต่างที่ลงตัวนี้ทำให้เด็ก ๆ เกิดการเรียนรู้อย่างที่เราคาดไม่ถึงเลยทีเดียว เพราะดนตรีเปรียบเสมือนบ่อเ ...

489 views 02.03.20

คอร์สใกล้เคียง

Sensory Integration (SI) ช่วยอะไรกับเด็ก

Starfish Academy
Starfish Academy
2:00 ชั่วโมง
เกร็ดความรู้และเคล็ดลับเพื่อพ่อแม่ • Basic
ด้านการคิดอย่างมีวิจารณญาณ และทักษะในการแก้ปัญหา

SI เป็นกระบวนการทำงานของสมองเพื่อจัดการกับข้อมูลที่ได้รับจากการรับความรู้สึกจากร่างกาย การใช้ชีวิตประจำวันต้องอาศัยการปร ...

บูรณาการ ผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ ผู้พัฒนาศักยภาพเฉพาะบุคคล
Sensory Integration (SI) ช่วยอะไรกับเด็ก

Sensory Integration (SI) ช่วยอะไรกับเด็ก

Starfish Academy
Starfish Academy
852 ผู้เรียน

สร้างเด็กปฐมวัยอย่างไรให้มีดนตรีในหัวใจ

Starfish Academy
Starfish Academy
2:00 ชั่วโมง
เทคนิคการออกแบบกิจกรรมรายวิชา • Basic
การรู้จักตนเอง

เรียนรู้ความสำคัญ กิจกรรมดนตรีสำหรับเด็ก การนำเครื่องดนตรีมาจัดประสบการณ์การเรียนรู้และบทบาทของผู้ที่เกี่ยวข้องกับเด็กปฐมวัย

เทคนิคการสอน ผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ ผู้สร้างความร่วมมือในการเรียนรู้
สร้างเด็กปฐมวัยอย่างไรให้มีดนตรีในหัวใจ

สร้างเด็กปฐมวัยอย่างไรให้มีดนตรีในหัวใจ

Starfish Academy
Starfish Academy
896 ผู้เรียน

อัจฉริยะ 8 ด้าน

Starfish Academy
Starfish Academy
2:00 ชั่วโมง
การประยุกต์ทฤษฎีการเรียนรู้สู่การสอน • Basic
การรู้จักตนเอง

พหุปัญญา (Multiple Intelligences) หรือ ปัญญาหลากหลายด้านของมนุษย์ ซึ่งเป็นการอธิบายความสามารถทางสมองของมนุษย์ ...

ผู้อำนวยความสะดวกในการเรียนรู้ ผู้พัฒนาศักยภาพเฉพาะบุคคล พหุปัญญา
อัจฉริยะ 8 ด้าน

อัจฉริยะ 8 ด้าน

Starfish Academy
Starfish Academy
574 ผู้เรียน

วิดีโอใกล้เคียง

บ้านฮักล้านนา
04:49

บ้านฮักล้านนา

Starfish Academy
Starfish Academy
404 views 10 เดือนที่แล้ว
Starfish Labz Commercial [Eng]
03:06

Starfish Labz Commercial [Eng]

Starfish Academy
Starfish Academy
165 views 4 เดือนที่แล้ว
Bullying Space
03:39

Bullying Space

Starfish Academy
Starfish Academy
467 views 7 วันที่แล้ว
Everyone Can Create - วาดภาพแบบดิจิทัลผ่านการทำศิลปะ Doodle
55:52

Everyone Can Create - วาดภาพแบบดิจิทัลผ่านการทำศิลปะ Doodle

Teaching with Appiness
Teaching with Appiness
66 views 4 เดือนที่แล้ว